Στην Παναγιά την Εικονίστρια

                                                            Του Βασίλη Χαραλάμπους

________________

Πάνε πέντε αιώνες τώρα

εκεί ανάμεσα στα πευκοκλάδια

στην ολοπράσινη Σκιαθίτικη ομορφάδα

όπου της Παναγιάς η Άγια Εικόνα εφανερώθη.

Κι ανεμίδι το στόρημα

από τον γερο-παππού για τα χρόνια εκείνα

που ο γέρων ασκητής Συμεών

φως ουράνιον είδε

καταμεσίς στα πευκόκλαδα.

Κι εκεί στο ερημητήριον

την Άγια Εικόνα φύλαγε

ίσαμε της Μεγαλόχαρης το μοναστήρι να κτιστεί.

Κι από τότε η ολόχρυση της Παναγιάς η Εικόνα

καταφυγή και παρηγοριά εγίνη

στις έγνοιες από της ζωής το διάβα.

«Εικών Αστρία» την είπανε

η θείον φως αυγάζουσα

θυμητάρι για να’ναι

για το υπερκόσμιον εκείνο θείον φως.

Να καλοστρατίζει στ’ άλλο σκοτείνιασμα

της Παναγιάς η Άγια Εικόνα

τους διαβάτες της ζωής.

Πρωτοφεγγιά’ναι τ’ ολόχρυσον

της Εικονίστριας Παναγιάς

στους πίστει προστρέχοντας.

Για το πόνο άγνωρων αδελφών (Του Β. Χαραλάμπους)

                                                          

__________________

Τανάπαλιν ο ερημίτης ασκητής 

γονυπετής προσεύχεται

στο σμικρόν

σμικρότατον του κελλίον

αψηλά στην Κερασιά

τ’ απανωσκάλι τ’ Άθωνα

τον Ελεήμονα Κύριο  ικετεύει

για το πόνο άγνωρων αδελφών.

*άγνωρων – άγνωστων

Ο Γκρεμιστής (Κ.Παλαμά)

Λεξιλόγιο

απελάτης= βυζαντινός φρουρός των συνόρων – ζωοκλέφτης.
απελατίκι= σιδερένιο ρόπαλο
πλατωσιές= πλατώματα, πλατύ άνοιγμα, ξέφωτο
νοητάκι= μαγικό άλογο με υπερφυσικές ικανότητες

γρικάω= ακούω

Σχόλια

Ο Γκρεμιστής είναι ένα ποίημα φλογερό, γενναίο, τολμηρό… ένας ύμνος στην κάθαρση, μια ωδή για αναγέννηση. Ο ποιητής πιθανώς ξαφνιάζει με την ίσως γεμάτη πάθος προσταγή: «Γκρεμίστε! » αλλά αυτή η προσταγή δεν είναι παρά η ανάγκη του ποιητή για δημιουργία.
Ήδη από τον πρώτο στίχο ο ποιητής τονίζει ότι η ιδιότητα του «γκρεμιστή» είναι συνυφασμένη με αυτήν του «κτίστη», το γκρέμισμα είναι η προϋπόθεση της δημιουργίας, αλλά και η πρόθεση για δημιουργία είναι η προϋπόθεση για τον γκρεμιστή.
Για τον ποιητή, το γκρέμισμα δεν είναι μία άλογη απόρροια ενός βίαιου μηδενισμού (όπως με μια απρόσεχτη ανάγνωση μπορεί να νομίσει κανείς ), αλλά είναι μία ενέργεια που απαιτεί πίστη, «νου και καρδιά και χέρι». Δηλαδή ο ποιητής με την προσταγή: «Γκρεμίστε!», δεν προτρέπει στην άκριτη (και υλική) καταστροφή αλλά στην κατεδάφιση της ασχήμιας και του ψευδους που κυριαρχεί πλέον σχεδόν σε κάθε τι ανθρώπινο, «σε πύργους και σε ναούς». Για τον ποιητή/ κτίστη, θεμέλιο πρέπει να είναι η ίδια η αλήθεια της φύσης, «των πρωτογέννητων καιρών η πλάση με τα αγρίμια», και έτσι δεν προτρέπει σε έναν οπισθοδρομισμό αλλά σε μια ηθική και κοινωνική αναγέννηση, η οποία μπορεί να έρθει μόνο με την κατεδάφιση των πλέον αλλοτριωμένων σχέσεων μεταξύ των ανθρώπων («τὴν πολιτεία τὴν κάνω ἐρμιά») και το εκ νέου κτίσιμό τους, αντλώντας από τις πρωταρχικές ανάγκες που ώθησαν τον άνθρωπο σε κοινωνία.
Ο ποιητής νοιώθει αποστροφή και θυμό αλλά αν και βρίσκεται στα μεσάνυχτα του μίσους πάντα κοιτάζει προς το φως το απόμακρο της μέρας…με αυτόν τον τρόπο ότι γκρεμίζει, το γκρεμίζει με ελπίδα και μόνο έτσι καταφέρνει να γίνεται και ο κτίστης. Με λίγα λόγια μόνο με ελπίδα, ελευθερία από κάθε κηδεμονία («Καβάλα στὸ νοητάκι μου, δὲν τρέμω σας ὅποιοι εἶστε…») και στόχους για κάτι καλύτερο και πιο αληθινό μπορεί να γκρεμιστεί η ασχήμια και το ψεύδος, αλλιώς – αν και δεν το λέει ο Παλαμάς – το «γκρέμισμα» γίνεται μάλλον αυτοκαταστροφικό….

Στην σημερινή εποχή της παρακμής και της κρίσης, τα λόγια της ποίησης του Παλαμά ακούγονται μάλλον επίκαιρα και αναδεικνύουν τόσο τον άλογο μηδενισμό της όποιας βίας όσο και την ίσως ανόητη και στο τέλος οδυνηρή επιμονή μας να χτίσουμε πάνω στα θεμέλια της ασχήμιας και τουψεύδους(κρύβοντας τα έτσι κάτω από το χαλί…).
Η κρίση είναι βαθιά, συνάμα πολιτική και κοινωνική. Οι σχέσεις της κοινωνίας και της πολιτείας, όσο και οι θεσμοί της (πολιτικοί και μη) πάσχουν. Τα συστήματα που τους εκφράζουν είναι δυστυχώς φθαρμένα (δεν έχει σημασία αν είναι πλήρως ή μερικώς), αλλά η κάθαρση θα έρθει μονάχα μέσω της αναγέννησης.
Η αλήθεια των θεσμών της Δημοκρατίας και της κοινωνίας δεν μπορεί να γκρεμιστεί (όσο και αν το διατείνονται κάποιοι…) αλλά η φανέρωση και η πραγμάτωσή της προϋποθέτει το γκρέμισμα του ψεύδους και όλων των φορέων του.
Αλλά για να είσαι ο κτίστης, πρέπει να είσαι και ο γκρεμιστής και αυτό βέβαια θέλει τόλμη.

α.α.
(http://anaghrapho.blogspot.com/2011/07/blog-post_18.html)

Ω της ερήμου εσύ, μονάκριβε…. Γ. Βερίτης

Σήμερα είναι μια μικρή Μεγάλη Παρασκευή, μια δεύτερη Μεγάλη Παρασκευή.  Αποτομή της Κεφαλής του Τιμίου Προδρόμου, άγιος Ιουστίνος Πόποβιτς |  iconandlight

 

Βαπτιστής

Ι

Ω της ερήμου εσύ, μονάκριβε, σαν ποιο τραγούδι να σου ψάλλω;
Το στόμα της αλήθειας σ’ έκραξε των γεννητών τον πιο μεγάλο.
Άστρο ορθρινό! καθώς επρόβαλες μεσ’ στης αυγής τ’ απαλοθάμπη,
μας προμηνάς το ακτινοβόλημα του Ήλιου π’ ανέσπερος θα λάμπη.
Φωνή που κράζεις μεσ’ στην έρημο και στην κοιλάδα του Ιορδάνη,
είσαι γλυκό και πρώτο ανάκρουσμα της απολύτρωσης που φθάνει.

II

Στάθηκες πάντολμος κι ατρόμητος μέσα στου Ηρώδη το παλάτι,
κι αδέκαστη η φωνή σου αντήχησεν από ‘να θειο παλμό γεμάτη.
Δε θα δειλιάσουν τον αδείλιαστο και χίλιοι θάνατοι και χάροι.
Σκληρά του ελέγχου το μαστίγωμα χτύπά το αμαρτωλό ζευγάρι.
Ας σε παιδέψουν κι ας ρουφήξουνε σαν λύκοι το αίμα της καρδιάς σου για του Κυρίου τ’ άγιο θέλημα όλα σαν τίποτα μπροστά σου.

III

Κι ωρθώθη μπρος σου ο σπεκουλάτορας κι έσκυψες σαν το αρνί στο θύτη κι ουδέ φοβήθης το μαχαίρι του π’ άστραψε πάνω σου, ω προφήτη. Της Μαχαιρούντος το λιθόστρωτο με τ’ άγιο αίμα επορφυρώθη και το κεφάλι σου το πάντιμο δώρο στη μοιχαλίδα εδόθη. Μα πάλι ανάπαυση δεν έβρισκε στης αμαρτίας της το μεθύσι: Νεκρή σου η κεφαλή κι εφώναζεν• ουκ εξεστί σοι!

Γ. Βερίτης