Σχόλια στο Απολυτίκιο της Αγίας Παρασκευής.

070868cec76775ade44cc0375c87e57f_XL

KONICA MINOLTA DIGITAL CAMERA

πρωτοπρεσβυτέρουΔημητρίου Αθανασίου.

Α. Υπάρχουν δύο γραφές για την αρχή του Απολυτικίου της Αγίας Παρασκευής.

1.Τήν σπουδήν σου τῇ κλήσει κατάλληλον, ἐργασαμένη φερώνυμε…

2.Τῇ σπουδῇ σου τήν κλῆσιν κατάλληλον ἐργασαμένη, φερώνυμε…

Στα: ωρολόγια εκδ. 1757 σ. 304, 1830 σ. 381, 1832 σ. 365, 1851 σ. 317, ΤΑΣ εκδ. 1771 σ. 96, μηναίο εκδ. 1820 σ. 141, τυπικό Διονυσίου σ. 374, Συλλογή ιδιομέλων Μανουήλ πρωτοψάλτου εκδ. 1831 σ. 154,υπάρχει το Απολυτικίο ως εξής.

Τὴν σπουδήν σου τῇ κλήσει κατάλληλον, ἐργασαμένη φερώνυμε, τὴν ὁμώνυμόν σου πίστιν εἰς κατοικίαν κεκλήρωσαι, Παρασκευὴ ἀθληφόρε· ὅθεν προχέεις ἰάματα, καὶ πρεσβεύεις ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ἡμῶν.

Η άλλη εκδοχή πιθανόν να είναι λάθος. Η αιτιατική «κατάλληλον» είναι σαφές ότι πάει στη σπουδή και όχι στην κλήση.

Πολλά τα νοήματα και διασταυρούμενα. Η Αγία έλαβε αυτό το όνομα, επειδή γεννήθηκε ημέρα Παρασκευή, αλλά η έννοια παρασκευή/προπαρασκευή έγινε βίωμα, αρετή, μόνιμη πίστη, ήτοι «κατοικία» για την Αγία, με σκοπό την κατοίκηση στον Παράδεισο, προγευόμενη την Βασιλεία των Ουρανών, κατά την αγιοπνευματοκίνητη έμπνευση του ιερού υμνωδού.

Β.Λέμε λοιπόν προς την Αγία.

Την σπουδή σου, δηλ.το ενδιαφέρον σου και τον αγώνα σου για την σωτηρία σου,την έκανες ταιριαστή με το όνομά σου :Παρασκευή. Γιατί; επειδή Παρασκευή σημαίνει ετοιμασία, προπαρασκευή. Γι΄αυτό και ονομάζεται η αγία φερώνυμος, δηλ..φέρει όνομα σύμφωνο και ταιριαστό με τα έργα της. Σε όλη της την ζωή ετοιμαζόταν για την βασιλεία των ουρανών. Άρα όλη της η ζωή ήταν Παρασκευή, δηλαδή ετοιμασία για τον παράδεισο. Έτσι λοιπόν κληρονόμησε και έλαβε για κατοικία της (=μόνιμο τόπο διαμονής),την πίστη που είναι ομώνυμη, έχει το ίδιο όνομα με την Αγία Παρασκευή δηλ.η πίστη είναι μια προπαρασκευή ,μια προετοιμασία.

Γ. Γ. Ο μακαριστός καθηγητής Στέργιος Σάκκος σημειώνει τα εξής σχετικά με το απολυτίκιο   της Αγίας.Στην κλήση, δηλαδή στην θεία προσφορά, λέει ο ποιητής, πρόσθεσες την δική σου συμμετοχή, την σπουδή. Έτσι ονομάζει τον αγώνα, την προσωπική άσκηση και την ιεραποστολική δράση της αγίας. Τονίζει μάλιστα την προσφορά αυτή με την μετοχή «εργασαμένη», που δηλώνει ενέργεια, έργο.

Το δεύτερο σημείο που επισημαίνει το απολυτίκιο, είναι η σχέση η οποία συνδέει το όνομα της αγίας Παρασκευής -«αθληφόρον» την χαρακτηρίζει ο ποιητής- με την πίστη. Ο υμνογράφος θεωρεί το όνομα της Παρασκευής όνομα της πίστεως. Πως; Θα εξηγήσω αμέσως.

Δύο έννοιες σχετίζονται με το όνομα Παρασκευή. Η πρώτη, ετυμολογική, ταυτίζετια με την «σπουδήν». Είναι η εγρήγορση, η προετοιμασία (παρασκευή – παρασκευάζω). Η άλλη, ιστορική, αναφέρεται στο Πάθος, θυμίζοντας την κατ’ εξοχήν ημέρα του φρικτού και ζωοποιού Πάθους του Κυρίου, την Μεγάλη Παρασκευή, τότε που η «κλήση» του Θεού, η θεία χάρις, έκανε την πιο δραματική αλλά και την πιο δυναμική της αποκάλυψη στον κόσμο.

Η πρώτη σημασία (Παρασκευή = προπαρασκευή, προετοιμασία) φέρνει στην σκέψη μας την πίστη, που είναι η προετοιμασία, η καλλιέργεια και η τελείωσή μας. Αλλά και η δεύτερη σημασία, Μ. Παρασκευή, θυμίζει την πίστη στον θάνατο και την ανάσταση του Χριστού. Να, λοιπόν, πως η Παρασκευή είναι ομώνυμη της πίστεως. Να, γιατί της αναγνωρίζει ο υμνογράφος ότι «την ομώνυμόν σου πίστιν εις κατοικίαν κεκλήρωσαι».

Αυτό που σημαίνει το όνομά της, αυτό έλαβε η αθληφόρος Παρασκευή. Ενστερνίστηκε τόσο βαθιά την πίστη, ώστε η πίστη έγινε γι’ αυτήν όχι ένα απλό ιδίωμα ή μία αρετή της, αλλά το ίδιο το όνομά της. Θα μπορούσε να ονομαστεί αγία Πίστις.

Πίστη είναι η προετοιμασία για το θάνατο και η απόφαση θανάτου. Αλλά δεν σταματά στον θάνατο η πίστη. Επεκτείνεται πέρα απ’ αυτόν, με διαστάσεις που περικλείουν την αιωνιότητα. Γίνεται μία αιώνια κατοικία, η οποία προσφέρεται ως κλήρος στον πιστό. Αυτό σημαίνει η έκφραση «εις κατοικίαν κεκλήρωσαι». Ότι είναι ένα μερίδιο, μία κληρονομιά η πίστη, λέγεται πολλές φορές στην αγία Γραφή. Στην αρχή της β´ επιστολής του ο απόστολος Πέτρος χαιρετίζει τους χριστιανούς με την προσφώνηση· «τοις ισότιμον ημίν λαχούσι πίστιν εν δικαιοσύνη του Θεού ημών» (Β´ Πε 1,1).

O βίος της Αγίας Παρασκευής της Ρωμαίας(26 Ιουλίου)

Η e- βιβλιοθήκη

a137b-paraskeyh

Document-page-021Document-page-023Document-page-024Document-page-025Document-page-027Document-page-028Document-page-029Document-page-031Document-page-032Document-page-033

ΠΗΓΗ.ΑΡΧΙΜ.ΣΙΛΑ ΚΟΥΚΙΑΡΗ.Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΤΗΣ ΤΗΣ ΡΩΜΑΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΞ ΙΚΟΝΙΟΥ  ΣΤΗΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ.

Δείτε την αρχική δημοσίευση

Από πού προέρχεται η σημερινή κρίση; (Αγ. Νικολάου Βελιμίροβιτς)

αρχείο λήψης

Μια πνευματική κατάθεση ενός συγχρόνου αγίου, για τη βασική αιτία των κρίσεων που δοκιμάζουν πολλές φορές τον κόσμο και σήμερα τον ελληνικό λαό.

(Το κείμενο εγράφη πριν ογδόντα σχεδόν χρόνια! Τότε που η Αμερική και ο κόσμος όλος συγκλονιζόταν από το οικονομικό κραχ του 1929. Το κείμενο του Σέρβου τότε Ιεράρχου, Μητροπολίτου Αχρίδος, Αγ. Νικολάου Βελιμίροβιτς, είναι σαν να εγράφη σήμερα).

Από πού προέρχεται η σημερινή κρίση;

Με ρωτάς, άνθρωπε του Θεού, από που προέρχεται η σημερινή κρίση, και τι ση­μαίνει αυτή. Ποιος είμαι εγώ για να με ρωτάς για ένα τόσο μεγάλο μυστικό; «Μίλα, όταν έχεις κάτι καλύτερο από τη σιωπή», λέει ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος. Όμως παρό­λο που θεωρώ, ότι η σιωπή είναι τώρα κα­λύτερη από κάθε ομιλία, και όμως λόγω αγάπης προς εσένα, θα σου εκθέσω εκείνα που σκέπτομαι περί αυτού που ρώτησες.

Η κρίση είναι ελληνική λέξη, και σημαί­νει δίκη. Στην Αγία Γραφή αυτή η λέξη χρησιμοποιείται πολλές φορές. Έτσι ο ψαλ­μωδός λέει: «δια τούτο ουκ αναστήσονται ασεβείς εν κρίσει» (Ψαλμ. 1, 5). Σε άλλο μέ­ρος πάλι λέει: «έλεος και κρίσιν άσομαί σοι, Κύριε» (Ψαλμ. 100, 1). Ο σοφός Σολομώντας γράφει: «παρά δε Κυρίου πάντα τα δίκαια». (Παρ. Σολ. 16, 33). Ο ίδιος ο Σωτή­ρας είπε: «αλλά την κρίσιν πάσαν δέδωκε τω υιώ» (Ιω. 5, 22), ενώ λίγο πιο κάτω λέγει πάλι: «νυν κρίσις εστί του κόσμου τού­του» (Ιω. 12, 31). Ο απόστολος Πέτρος γράφει: «ότι ο καιρός τού άρξασθαι το κρίμα από του οίκου του Θεού» (Α’ Πέτρ. 4, 17).

Αντικατάστησε τη λέξη «κρίση» με τη λέξη «δίκη» και διάβασε: «Δια τούτο ουκ αναστήσονται ασεβείς εν δίκη» ή: «αλλά την δίκην πάσαν δέδωκε τω υιώ» ή: «νυν δίκη εστί του κόσμου τούτου» ή: «αποδώσουσι λόγον τω ετοίμως έχοντι δικάσαι ζώντας και νεκρούς».

Έως τώρα οι ευρωπαϊκοί λαοί χρησιμο­ποιούσαν την λέξη «δίκη», αντί για τη λέ­ξη «κρίση», όποτε και να τους έβρισκε κά­ποια συμφορά. Τώρα η καινούργια λέξη αντικατέστησε την παλιά, και το κατανοη­τό έγινε ακατανόητο. Όταν γινόταν ξηρα­σία, πλημμύρα, πόλεμος ή έπεφτε επιδημία, όταν έριχνε χαλάζι, γίνονταν σεισμοί, πνιγ­μοί και άλλες συμφορές, λέγανε «Θεία δί­κη!».

Και αυτό σημαίνει: κρίση μέσα από ξη­ρασίες, κρίση μέσα από πλημμύρες, μέσα από πολέμους, μέσα από επιδημίες κ.λπ. Και τη σημερινή χρηματικο-οικονομική δυ­σκολία ο λαός την θεωρεί ως Θεία δίκη, όμως δεν λέει η δίκη αλλά η κρίση. Έτσι ώστε η δυσκολία να πολλαπλασιάζεται με το να γίνεται ακατανόητη! Εφόσον όσο ονομαζόταν με την κατανοητή λέξη «δίκη», ήταν γνωστή και η αιτία, λόγω της οποίας ήρθε η δυσκολία, ήταν γνωστός και ο Δι­καστής, ο Οποίος επέτρεψε την δυσκολία, ήταν γνωστός και ο σκοπός της επιτρεπό­μενης δυσκολίας. Μόλις όμως χρησιμοποι­ήθηκε η λέξη «κρίση», λέξη ακαταλαβίστι­κη σε όλους, κανείς δεν ξέρει πια να εξη­γήσει ούτε για ποιο λόγο, ούτε από Ποιόν, ούτε ως προς τι. Μόνο σ’ αυτό διαφέρει η τωρινή κρίση από τις κρίσεις που προέρ­χονται από την ξηρασία ή την πλημμύρα ή τον πόλεμο ή την επιδημία ή τους πνιγμούς ή κάποιους άλλους πειρασμούς.

Με ρωτάς για την αιτία της τωρινής κρί­σης, ή της τωρινής Θείας δίκης! Η αιτία είναι πάντα η ίδια. Η αιτία για τις ξηρασίες, τις πλημμύρες, τις επιδημίες και άλλα μαστιγώματα της γενιάς των ανθρώπων εί­ναι η αιτία και για την τωρινή κρίση: Η αποστασία των ανθρώπων από τον Θεό. Με την αμαρτία της Θεο-αποστασίας οι άνθρω­ποι προκάλεσαν αυτή την κρίση, και ο Θε­ός την επέτρεψε, ώστε να ξυπνήσει τους ανθρώπους, να τους κάνει ενσυνείδητους, πνευματικούς και να τους γυρίσει προς Εκείνον.

Στις μοντέρνες αμαρτίες, μο­ντέρνα και η κρίση. Και όντως ο Θεός χρη­σιμοποίησε μοντέρνα μέσα ώστε να το συ­νειδητοποιήσουν οι μοντέρνοι άνθρωποι: χτύπησε τις τράπεζες, τα χρηματιστήρια, τις οικονομίες, το συνάλλαγμα των χρημά­των. Ανακάτωσε τα τραπέζια στις συναλ­λαγές σ’ όλο τον κόσμο, όπως κάποτε στο ναό των Ιεροσολύμων. Προξένησε πρωτό­γνωρο πανικό μεταξύ εμπόρων και αυτών που ανταλλάσσουν το χρήμα. Προκάλεσε σύγχυση και φόβο. Όλα αυτά τα έκανε για να ξυπνήσουν τα υπερήφανα κεφαλάκια των σοφών της Ευρώπης και της Αμερικής, για να έλθουν εις εαυτούς και να πνευματικοποιηθούν. Και από την άνεση και το αγκυροβόλημα στα λιμάνια της υλικής σι­γουριάς να θυμηθούμε τις ψυχές μας, να αναγνωρίσουμε τις ανομίες μας και να προ­σκυνήσουμε τον ύψιστο Θεό, τον ζωντανό Θεό.

Μέχρι πότε θα διαρκέσει η κρίση; Όσο το πνεύμα των ανθρώπων παραμείνει δίχως αλλαγή. Ώσπου οι υπερήφανοι υπαίτιοι αυτής της κρίσης να παραιτηθούν μπροστά στον Παντοδύναμο. Ώσπου οι άνθρωποι και οι λαοί να θυμηθούν, την ακαταλαβί­στικη λέξη «κρίση», να τη μεταφράσουν στη γλώσσα τους, ώστε με αναστεναγμό και με­τάνοια να φωνάξουν: «η Θεία δίκη»!

Πες και εσύ, τίμιε πατέρα, η Θεία δίκη, αντί η κρίση, και όλα θα σου γίνουν ξεκά­θαρα.

Χαιρετισμούς και ειρήνη!

(Το κείμενο προέρχεται από το βιβλίο του Αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς, «Δρόμος δίχως Θεό δεν αντέχεται…», Ιεραποστολικές επιστολές Α’, εκδ. «Εν πλω», Αθήνα 2008, σσ. 33-36. Ο τίτ­λος του πρωτοτύπου είναι: «Στον παπα-Κάραν για την κρίση τού κόσμου»)

Από τον Ιστότοπο: Η ΑΛΛΗ ΟΨΙΣ (Alopsis).